پیمانکاری پروژه‌های ساختمانی

پیش از سامانه

شرکت پیمانکاری چهار کارگاه را با هم جلو می‌برد: برج مسکونی ونک، مسکن مهر کرج، مدرسه قم و سوله شهرری. هر کارگاه یک اکسل پیشرفت داشت که مهندس مقیم جمعه‌ها برای دفتر مرکزی می‌فرستاد. تدارکات خرید میلگرد و سیمان را از روی پیام سرپرست ثبت می‌کرد و فاکتور را به حساب شناور مصالح می‌زد، نه به قرارداد مشخص. آخر ماه کسی باید یادش می‌ماند این بار مال کدام کارگاه بوده.

صورت‌وضعیت برج ونک را دفتر مالی پنجشنبه شب از سه فایل جدا می‌ساخت: درصد پیشرفت مهندس، لیست فاکتور تدارکات، و تعهد باقی‌مانده در اکسل مدیر پروژه. این سه فایل الزاماً یک کار را توصیف نمی‌کردند. یک بار سیمان تحویلی کرج داخل صورت‌وضعیت ونک رفت. کارفرما سه هفته پرداخت را نگه داشت. جلسه توجیه بیشتر از خود انحراف طول کشید، چون هیچ‌کس نمی‌توانست نشان بدهد آن بار مال کدام قرارداد است. پیمانکار جزء اسکلت هم صورت‌وضعیت خودش را جدا می‌فرستاد و دو بار نزدیک بود همان آیتم پرداخت شود. نسخه کارفرما با نسخه داخلی یکی نبود، چون شب قبل کسی دو اکسل را جفت‌وجور کرده بود.

آنچه ساخته شد

برای هر قرارداد یک پرونده ساخته شد. آیتم‌های ساختار شکست، درصد پیشرفت فیزیکی، رسید مصالح، پیمانکار جزء و پیش‌نویس صورت‌وضعیت در همان پرونده هستند. مانده تعهد کنار درصد پیشرفت می‌نشیند. اگر انحراف بودجه از سه درصد بگذرد، هشدار قبل از امضای مدیر روی همان صفحه می‌آید و صورت‌وضعیت تا تعیین تکلیف قفل می‌ماند.

فاکتور بدون انتخاب قرارداد و آیتم ثبت نمی‌شود. رسیدی که به کارگاه دیگری خورده در صورت‌وضعیت این پروژه نمی‌نشیند. نسخه داخلی و نسخه‌ای که برای کارفرما می‌رود از یک محاسبه می‌آیند، نه از دو فایلی که شب قبل جور شده‌اند. صورت‌وضعیت پیمانکار جزء اسکلت روی همان پروژه است. اگر آیتم قبلاً در صورت‌وضعیت اصلی نشسته باشد، سیستم اجازه پرداخت دوم نمی‌دهد. عکس و صورتجلسه به خود آیتم وصل می‌شود تا درصد پیشرفت بدون سند نماند.

یک روز کاری

دوشنبه مهندس برج ونک از کارگاه اسکلت را ۶۲ درصد ثبت می‌کند و عکس سقف طبقه هشتم را به همان آیتم وصل می‌کند. همان روز تدارکات فاکتور میلگرد را به قرارداد ونک و آیتم اسکلت می‌بندد، نه به مسکن کرج. اگر اشتباهاً کارگاه کرج را انتخاب کند، آن مبلغ در پیش‌نویس ونک دیده نمی‌شود. سه‌شنبه مدیر پروژه پیش‌نویس را باز می‌کند. مانده تعهد کنار ۶۲ درصد است، سیمان کرج در این لیست نیست، و هشدار بودجه خاموش است. پیمانکار جزء همان هفته صورت‌وضعیت فرعی را می‌فرستد و ردیف تکراری رد می‌شود.

پنجشنبه دفتر مرکزی گزارش انحراف هفته را برای هر چهار کارگاه می‌خواند. مدرسه قم دو درصد جلوتر از برنامه مالی است و سوله شهرری روی خرید ساندویچ‌پنل مانده. جلسه با کارفرما از همان صفحه شروع می‌شود. کسی فایل نمی‌فرستد و کسی شب قبل اکسل‌ها را به هم نمی‌چسباند. کارفرما جدولی را می‌بیند که دفتر فنی از رویش حرف می‌زند.

نتیجه

صورت‌وضعیت بعدی غافلگیر نکرد. پرداخت کارفرما از روی جدولی است که دفتر فنی و کارگاه هر دو می‌بینند. اختلاف سیمان کرج تکرار نشد، چون مقصد رسید از مقصد صورت‌وضعیت جدا نمی‌شود. پرداخت دوم به پیمانکار جزء اسکلت هم بسته شد، چون آیتم تکراری دیگر از سیستم رد نمی‌شود.

چهار کارگاه هنوز همزمان‌اند و هماهنگی‌شان هنوز کار می‌برد. تفاوت این است که هزینه، تعهد و پیشرفت فیزیکی یک تصویرند. اختلافی که می‌ماند سر مقدار و نرخ است، نه سر اینکه کدام اکسل درست بوده. هر قرارداد پرونده، خرید و صورت‌وضعیت خودش را دارد.